Бала тәрбиесіндегі отбасының рөлі | Статья в журнале «Молодой ученый»

Библиографическое описание:

Мырзашова К. Б., Абдрей И. О. Бала тәрбиесіндегі отбасының рөлі // Молодой ученый. — 2017. — №51.1. — С. 20-21. — URL https://moluch.ru/archive/185/47515/ (дата обращения: 17.12.2018).



Тәрбие кең мағынасымен алғанда, қандайда болса да бір жан иесіне тиісті азық беріп, сол жан иесінің дұрыс өсуіне көмек беру деген сөз. Адам кәміл жасқа толып, өзіне өзі қожа болғанша, өсіру деген мағынада болып отырады.

Дүниеге нәресте келгенде басқа жан иелерімен салыстырғанда, өте әлсіз, зағып, осал болып туылады. Кез келген мал туғанда, бирден балапандары аяқтанады, ал өмірге адам баласы келсе ақыл есі жоқ, денгесі тым әлсіз, оның денесіне, жанына азық беріп, өсуіне көмек беріп, яғни оған тәрбиеге, өсіп жетілуіне, анасынын жылуымен өсип жетіледі.

Тәрбие бөліктерін көп деуімізге болады: дене тәрбиесі, ақыл-ой тәрбиесі, адамгершілік тәрбиесі, эстетикалық тәрбие, сұлулық тәрбие. Адам баласына осы тәрбиенің әр қайсы берілетін болса, онда оның тәрбиесі түгел болғаны.

Мағжан Жұмабаев «Педагогика» атты еңбегінің алғы сөзінде адамның басқа жаратылыстардан бөлек екенін, тәрбиені қажетсінетінін былай деп білдірген екен: Адам баласының бойында өсе келе ыстыққа, суыққа, аштық, жалаңаштық сықылды тұрмыста жиі ұшырайтын көріністерді елемейтін мықты, берік денелі болса, түзу ойлайтын, дұрыс ойын пішіп айтатын, дал табатын ақылды болса, сұлу сөзбен, сиқырлы үнімен, әдемі түрден ләззат алып, жаны таза болып, жаманнан жаны жиреніп, жақсылыққа жаны құмар болса онда адам баласының жақсы тәрбие алып, шын адам болғаны байқалады. Демек, ата – ана осы қасиеттерді бала бойына қалыптастырғысы келсе, онда бұл қасиеттерді бала бойына бере білсе, онда ата-ананың жақсы нәтижеге жеткені деп ойлаймыз.

Кез келген балаға тәрбие беру оңай нәрсе емес әрине. Бала тәрбиесі де бір өнер, өнер болғанда, ауыр өнер. Баланы тәрбиелеу үшін әркімнің өз тәжірибесі жетпейді. Басқа адамдардың да болмаса жақындарыңыздын тәжірибелерімен бөлісіп танысып отыру қажет.

Қазақ халқының салт-дәстүрлерінің әдет-ғұрпы, ертегі, аңыздары, мақал-мәтелдері, жыр-термелері, жұмбақтары мен жаңылтпаштары бәрі айналып келгенде тәрбиеге бағытталған.

Бірақ қазіргі замандағы өкініштісі қазіргі қоғамда да ұлттық тәрбие жүйесінің ырғағы бұзылып, бала тәрбиесінің ақсап тұрғаны бәрімізге белгілі. Жас өспірім арасында қылмыстың өршіп бара жатқандығы дәлел бола алады. Дал қазіргі таңда тәрбиенің жан- жақты, сан қырлы әдіс – тәсілдерін жас ұрпақтың бойына сіңіре отырып, баланы отансүйгіштікке, адалдыққа, еңбекқорлыққа, елжандылыққа, азамат етіп тәрбиелеу – қоғамымыздың басты міндеті болып отыр.

«Тәрбие басы – тал бесік» деп қазақ даналары бекер айтпаса керек. Баланы жетілген, жан – жақты интелектуалды азамат етіп тәрбиелеу үшін тек қана мектептің міндеті емес екенін, сонымен қатар «ұяда не көресең, ұшқанда соны ілесің» деп айтқандай, ата-ана бала тәрбиесіне өте қатты көңіл бөлу керек. Тәрбиеге ата-ана өз күшімен ат салыса отырып, тәрбие мен білім егіз десек, тәрбиесіз білім алу мүмкін емес екені белгілі. Мұғалім білімді, ізденімпаз болса онда оқушы білімпаз болып шығады. Сондықтан әрбір мұғалім – оқушыға жол көрсете білсе тәрбиемен қоса, білім нәрімен сусындатқаны дұрыс деп ойлаймыз.

Бүгінгі заман талабына сай жаңашыл, ұлттық өнегені бала бойына сіңірер – біріншіден балабақшадағы тәрбиешісі, екіншіден мұғалімі, үшіншіден ата –ана болып табылады. Тәрбиеші мен мұғалім баланын бойына өз құқығын құрметтеуге, өзіндік көзқараспен қарауға, әдептілік пен әдемілік, адамның бойындағы тән, жан сұлулығын, өз алтын ұясын мектебін құрметтеуге, қастерлеуге, салт- дәстүрді сақтауға дайын болып тәрбилеуіміз керек.

Әдебиет:

  1. Тәрбие құралы. Республикалық ғылыми-педагогикалық журнал. – 2017. - №3, №4, №5.
  2. Бастауыш мектеп. – 2017. - №3, №7-8, №9, №10.
  3. Құрманалина Ш.Х., Мұқанова Б.Ж., Ғалымова Ә.У., Ильясова Р.К. Педагогика. - Астана: Фолиант, 2007.
  4. Жұмасова К. Психология. – Астана: Фолиант, 2010,
  5. Мұқанова Б., Ильясова Р. Этнопедагогика. – Астана: Фолиант, 2008.
Основные термины (генерируются автоматически): бал.


Похожие статьи

Костюмированный бал, Grand bal-parè, Fin d’été, маскарад...

С ноября 2014 и до середины сентября 2015 года в Петербурге проходила необычная выставка «Грохочет бал, сияет бал…».

Возрождение балов XIX века в городе Ижевске

Моя работа посвящена необычному виду досуга и неотъемлемой части русской культуры — Великосветскому балу. Эта тема заинтересовала меня давно.

«Многогранный» роман М. Булгакова «Мастер и Маргарита»

Бал сатаны — пародия на Евхаристию и всё, что она означает.

Маргарита узнает от Азазелло, что Воланд должен провести здесь бал нечистой силы.

Нам нужно учиться мыслить критически! (Приемы развития...)

Цели урока: - Познакомить учащихся с рассказом Л. Н. Толстого «После бала» с помощью приёма «чтение с остановками»

Тема детства в культуре России: на материале творчества Цезаря...

В статье рассматриваются особенности воплощения темы детства в культуре России рубежа веков на примере наследия Ц.Кюи. В рамках статьи автор отмечает факторы, которые...

Быт Англии в XIX веке в романе Джейн Остен «Гордость...»

Наиболее популярным местом для знакомств были балы, которые устраивались в частных домах и являлись средством демонстрирования богатства.

Бала қиялын дамыту жолдары | Статья в журнале...

Адам миында бұрыннан бар елестерді мәнерлеп жаңа бейне жасау процесі –қиял деп аталынады. Сонымен қиял-нақты шынайылықты білдіретін және осының негізінде жаңа көріністі...

Кавказская кухня. Лэкъум | Статья в сборнике международной...

Лакум (каб. — лэкъум, бал. — лукум) — национальное блюдо адыгской кухни; аналог в русской кухне — пышки или свадебные шишки; обычно готовятся на праздники или на похороны...

Загадочный и волшебный мир балета Мариуса Петипа

Первое упоминание о балете относится к XV веку, сохранились сведения, что придворный учитель танцев Доменико да Пьяченца предложил для очередного бала объединить несколько...

Белый цвет в творчестве Б. Ш. Окуджавы | Статья в сборнике...

...который используется 17 раз: «бумага белая» («Мне не хочется писать…», 1989), «белая река» («На арбатском дворе — и веселье и смех…», 1964), «белый бал» («На белый бал берез не...

Обсуждение

Социальные комментарии Cackle

Похожие статьи

Костюмированный бал, Grand bal-parè, Fin d’été, маскарад...

С ноября 2014 и до середины сентября 2015 года в Петербурге проходила необычная выставка «Грохочет бал, сияет бал…».

Возрождение балов XIX века в городе Ижевске

Моя работа посвящена необычному виду досуга и неотъемлемой части русской культуры — Великосветскому балу. Эта тема заинтересовала меня давно.

«Многогранный» роман М. Булгакова «Мастер и Маргарита»

Бал сатаны — пародия на Евхаристию и всё, что она означает.

Маргарита узнает от Азазелло, что Воланд должен провести здесь бал нечистой силы.

Нам нужно учиться мыслить критически! (Приемы развития...)

Цели урока: - Познакомить учащихся с рассказом Л. Н. Толстого «После бала» с помощью приёма «чтение с остановками»

Тема детства в культуре России: на материале творчества Цезаря...

В статье рассматриваются особенности воплощения темы детства в культуре России рубежа веков на примере наследия Ц.Кюи. В рамках статьи автор отмечает факторы, которые...

Быт Англии в XIX веке в романе Джейн Остен «Гордость...»

Наиболее популярным местом для знакомств были балы, которые устраивались в частных домах и являлись средством демонстрирования богатства.

Бала қиялын дамыту жолдары | Статья в журнале...

Адам миында бұрыннан бар елестерді мәнерлеп жаңа бейне жасау процесі –қиял деп аталынады. Сонымен қиял-нақты шынайылықты білдіретін және осының негізінде жаңа көріністі...

Кавказская кухня. Лэкъум | Статья в сборнике международной...

Лакум (каб. — лэкъум, бал. — лукум) — национальное блюдо адыгской кухни; аналог в русской кухне — пышки или свадебные шишки; обычно готовятся на праздники или на похороны...

Загадочный и волшебный мир балета Мариуса Петипа

Первое упоминание о балете относится к XV веку, сохранились сведения, что придворный учитель танцев Доменико да Пьяченца предложил для очередного бала объединить несколько...

Белый цвет в творчестве Б. Ш. Окуджавы | Статья в сборнике...

...который используется 17 раз: «бумага белая» («Мне не хочется писать…», 1989), «белая река» («На арбатском дворе — и веселье и смех…», 1964), «белый бал» («На белый бал берез не...

Задать вопрос